8.8.11

Η διάψευση της Αυτοδιοίκησης

Καιρός να χτυπηθεί το πελατειακό κράτος που εκτρέφει η αποκέντρωση

Τις προηγούμενες δεκαετίες η έννοια της αποκέντρωσης είχε αποκτήσει μυθικές διαστάσεις στην Ελλάδα, καθώς πολλοί είχαν πιστέψει ότι η γεωγραφική απομάκρυνση από το λεγόμενο συγκεντρωτικό κράτος των Αθηνών προσέδιδε αυτομάτως στην τοπική εξουσία διαφάνεια, δημοκρατικότητα και αποτελεσματικότητα, και μάλιστα όλα αυτά «δίπλα στον πολίτη». Η πιο καταστροφική επιλογή ήταν να διατίθενται σταθερά μερίδια των κρατικών εσόδων στους δήμους και τις νομαρχίες χωρίς να συμμετέχουν στη συλλογή τους και ταυτόχρονα να τους παρέχεται ελευθερία για το πώς τα διαθέτουν χωρίς αναλυτικό κεντρικό οικονομικό έλεγχο. Οι κατά καιρούς απόπειρες να θεσπιστούν περιορισμοί και διπλογραφικά συστήματα προϋπολογισμών κατακεραυνώθηκαν μήπως έτσι θιγεί το νεοπαγές και ενθουσιώδες αυτοδιοικητικό φρόνημα.
Η κοινή γνώμη άναυδη παρακολουθεί σήμερα πόσο ασύστολα εκμεταλλεύθηκαν αυτές τις δυνατότητες αρκετοί τοπικοί άρχοντες επινοώντας στρατιές «τυφλών» για να τους δίνουν επιδόματα, πληθώρα μέσων επικοινωνίας για να προβάλλονται οι ίδιοι, δήθεν αναπτυξιακές επιχειρήσεις για να πληρώνουν τα στελέχη τους και - αναπόφευκτα - τεράστια ελλείμματα για να επιβαρύνουν τους άλλους. Σε άλλες περιπτώσεις, η Αυτοδιοίκηση για να στεριώσει την απήχησή της σε τοπικές μάζες διόρισε ακόμη και πάμπλουτους ποδοσφαιριστές ως δήθεν κηπουρούς, στερώντας έτσι τις διαθέσιμες θέσεις εργασίας από πραγματικούς ανέργους και τους δημότες από τις πραγματικές υπηρεσίες που θα έπρεπε να έχουν. Αναμφίβολα υπήρξαν και πολλές έντιμες εξαιρέσεις που αντιστάθηκαν στη σαγήνη της διασπάθισης, δεν στάθηκαν όμως αρκετές για να κυριαρχήσουν οι δικές τους πρακτικές. Για παράδειγμα, εκτός από την τιμητική εξαίρεση Καμίνη, οι δημοτικές αρχές μέχρι τώρα δεν τόλμησαν να απολύσουν τις πελατειακές αργομισθίες, αν όχι για ηθικούς λόγους, τουλάχιστον για να εξοικονομήσουν μερικά κονδύλια μέσα στην κρίση.